راه اندازی صحیح کمپرسور اسکرو برای اطمینان از عملکرد، بازدهی و سلامت دستگاه ضروری است. تولیدکنندگان مختلف کمپرسور اسکرو از اطلس کوپکو تا کمپایر روشهای استانداردی را برای بهترین عملکرد صنعتی توصیه میکنند که در ادامه با بهرهگیری از آنها فرآیندی گام به گام خواهد آمد.
اطمینان از ایمنی و آمادگی سیستم کمپرسور اولویت کاری است.
کمپرسور هوا خراب نمیشود. چنین گزارهای توهمی بیش نیست، اما قرار هم نیست مرتب کمپرسور خراب شده و خط تولید بخوابد و در حال هزینه برای تعمیرات و تعویض قطعات آن باشیم. بعضی مشکلات رایج میتواند عمر کمپرسور اسکرو را خیلی کوتاه کند و اغلب اینها قابل پیشگیری است.
یکی از مهمترین علل خرابی کمپرسور اسکرو و دیگر مدلهای کمپرسور هوا داغی و حرارت بالاست. کمپرسور فرآیندی را پیش میبرد که طی آن حرارت زیادی تولید میشود و دفع آن حیاتی است. موارد زیر علل اصلی داغ کردن کمپرسور است:
فشار خروجی کمپرسور بی ثبات و نوسانی شده، کنترل جریان هوا دشوار به نظر میرسد، فیوزها میسوزند یا برکرها قطع میشوند، سروصدای کمپرسور از تحمل ما فراتر رفته و سخت روشن خاموش میشود، اینها همگی نشانههای جدی از آستانهی خرابی است. در بیشتر موارد و به ویژه در وضعیت کنونی ایران تعمیر گزینهی اول و حتی آخر است. صرفهجویی در منابع و حفظ تجیزات بزرگ قابل درک است. با این حال در مواردی نیز، بخصوص در شرایط اقتصادی نرمال، تعویض کمپرسور بیمار معقول خواهد بود.
برخلاف تصور عموم، کمپرسور هوای روتاری اسکرو ارزانترین قیمت اولیه را به هنگام خرید کمپرسور جدید نخواهد داشت، ولی در هزینهی بلندمدت مالکیت دستگاه معمولا بهترین انتخاب است. این برتری به ویژه در کاربردهای صنعتی خود را نشان میدهد. تحقیقات بینالمللی، از جمله تحقیقات وزارت انرژی ایالات متحده هزینهی خرید و نصب کمپرسور را در حدود ۱۲ درصد از کل هزینهی طول عمر دستگاه تخمین میزند و انرژی یا برق ۷۶ درصد از سهم کل را دارد. اینجا برق ارزان است، هرچند اخیرا هزینههای خود را به هر صورت ممکن از جیب ما برمیدارد. ۷۶ درصد برق، ۱۲ درصد خرید و نصب کمپرسور و باقیمانده، یعنی ۱۲ درصد دیگر سهم نگهداری و تعمیرات کمپرسور خواهد شد، ۱۲ درصدی که در ایران گاه به شکلی جانکاه تجربه میکنیم.
ابتدا روشن کنیم: یاتاقان واژهای ترکی است به معنای «چیزی که بر آن میتوان خوابید». اصطلاحا به این قبیل واژگان وامواژه میگویند و کار را به خوبی راه می اندازند. مترادف انگلیسی آن بیرینگ یا Bearing است و انواع مختلفی دارد. در فارسی هم یاتاقان و هم بیرینگ گفته میشود، بسته به نوع آن نیز اسامی دیگر آن کاربرد دارد. مثلا سادهترین نوع یاتاقان، یاتاقانهای سر محور یا یاتاقانهای خاندار است که همگی با نام بوش میشناسیم. در کمپرسور روتاری اسکرو، همانطور که از نام آن برمیاید، چرخش و نیروی دورانی نقش ویژهای دارد و خواباندن دو قطعهی دوار بر یکدیگر به تعدادی از یاتاقانهای غلتشی و دوار نیاز دارد. برای همین بلبرینگها در کمپرسورها و همچنین ماشینهای سواری بسیار پرکاربرد و آشنا هستند.
کافیست کمپرسور شما از تراز مکانیکی خارج شود تا روتورها با یکدیگر کوچکترین برخورد و سایش را داشته باشند. در چنین وضعیتی المنت، ایرند یا سرویس استیج کمپرسور شما، هر چه نامش را بگذاریم، دچار آسیب جدی شده است.
در کمپرسور اسکرو اجزا و قطعات متعددی در هماهنگی با یکدیگر کار میکنند تا هوا، یا گاز فرآیندی، را به شکل بهینه فشرده سازند. با وجود این، تنها یک جزء مهمترین آنها محسوب میشود: المنت کمپرسور اسکرو که عمدتا تشکیل شده است از دو روتور نر و مادهی نامتقارن و سیلندر یا هوزینگ. سوال مهمی که اینجا مطرح است آن است که اگر روتورها و سیلندر دچار ساییدگی و آسیب شود چه باید کرد؟ تعویض، تعمیر یا بازسازی، کدام راه پیش روی ماست؟
کمپرسور اسکرو عزیزترین کمپرسورهای هواست: بادوام، فشار خوب، هوادهی خوب و نگهداری آسان. ولی گاهی نسبت به این ماشین آلات قدرتمند و ضروری بی اعتنا هستیم یا بدتر، اقداماتی رو پیاده میکنیم که حاصلی جز آسیب مستقیم به کمپرسور هوای اسکرو، کیفیت هوای فشرده تولیدی یا محصول نهایی کارخانه ندارد. اینجا به ۱۲ مورد از متداولترین این اشتباهات که اپراتورهای کمپرسور اسکرو انجام دادند اشاره میکنیم.
برای ساخت کمپرسور اسکرو از صفر ضروری است که ابتدا آن را درک کنیم. چرا این دستگاه اینطور خاص بوده و در میان کمپرسورهای هوا اینطور یکه تازی میکند؟ کمپرسور اسکرو وایبی حرفهای دارد که بر اساس درگیری دو روتور مارپیچی در دل المنت کمپرسور کار فشردهسازی هوا را راه می اندازد. این کمپرسور نسبت به کمپرسور پیستونی لرزش و سر و صدای خاصی نداشته و نیازی به سرویس، نگهداری و تعمیرات بسیار کمتری دارد. ساخت کمپرسور اسکرو از صفر پروژهی صنعتی محسوب شده و در این مسیر شناخت آن حیاتی است.
با افزایش سرعت گردش روتورها تمام اعضا و اجزای سیستم تحت فشار و استرس بیشتری قرار میگیرند و به اصطلاح دوغ و دوشاب از هم جدا شده و دستگاه نشان میدهد که چند مرده حلاج است. دما بالا میرود، لرزش و اصطکاک افزایش می یابد و حتی کیفیت واقعی روغن هم در دور بالا خود را نشان میدهد.
اگر از محدودهی بهینهی کاری کمپرسور اسکرو بالاتر رویم، اولین علامت افزایش دمای هوا و روغن است. در دور بالا مدت زمان تماس میان روتورها و هوای ورودی کاهش می یابد و فشرده سازی سریعتر انجام میشود؛ در عوض دما به شدت افزایش می یابد. افزایش دما ناشی از فرصت محدودی است که روغن برای انجام وظایف متعدد خود دارد. روغن کمپرسور اسکرو هم مسئول روانکاری است و هم گرمای داخل هر مرحلهی تراکم یا المنت را دریافت کرده و تخلیه میکند. تداوم این وضعیت دمای روغن را بالا میبرد. افزایش دمای روغن ورای حد و حدود مجاز، ویسکوزیتهی آن را کاسته و خواص روان کنندگی آن را از بین میبرد. تخریب این چنین روغن به معنای تماس فلز با فلز در داخل المنت است و تماس روتورها و دیوارهی هوزینگ به تدریج به ساییدگی و قفل شدن اسکرو می انجامد.
تماس با شرکت