کمپرسور دیزلی سول ایر، مقایسه ۳ مدل 780XH – 660RH و 825H
سه مدل از کمپرسورهای دیزلی و پرتابل سول ایر یعنی 660RH و 780XH و 825H را نمیتوان نادیده گرفت. این سه دستگاه از شاسی مشترک و ایرند اسکرو با پیکربندی مشهور سول ایر بهره میبرند. هر کدام از این ماشین آلات برای چه کسی مناسب است و برای چه کسی نامناسب قلمداد میشود؟ کمپرسور نامناسب یا فشار کافی ندارد و کار را پیش نمیبرد یا هوای اضافی تولید میکند و بیدلیل سوخت اضافی میسوزاند.
سول ایر کیست؟
سول ایر در ۱۹۶۵ میلادی و در میشیگان سیتی ایالات متحده تاسیس شد. دههی ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ میلادی دقیقا زمان پا گرفتن تکنولوژی کمپرسور اسکرو است و سول ایر نیز در کنار اطلس کوپکو و اینگرسولرند از پیشگامان فناوری اسکرو در کمپرسورهای سیار یا پرتابل است. این کمپانی در سال ۲۰۱۷ توسط غول آسیای شرقی یعنی هیتاچی ژاپن خریداری شد و پس از آن به عنوان یکی از زیرمجموعههای Hitachi Global Air Power به کار خود ادامه میدهد. کارخانجات و واحدهای تحقیق و توسعهی سول ایر سر جای خود در ایالات متحده و کانادا و چین باقی مانده است.
سازندگان کمپرسور هوا برای خودشان دستهبندی و سلسله مراتبی دارند. برخی همچون سازندگان چینی به دنبال مزیت رقابتی به عنوان ارزانترین رده هستند و برخی دیگر همچون اطلس کوپکو عالیترین کیفیت و در نتیجه بالاترین ارزش فروش دست دوم را ارائه میدهند. به هر حال خریداران کمپرسور هوا همواره بایستی جیب خود و هزینهای که انجام میدهند را مدیریت کنند.
سول نه عضوی از گروه اول و نه عضوی از گروه دوم نیست. اجماع بازارها بدین گونه است که اطلس کوپکو در اطمینان و کیفیت و ارزش باقیماندهی دست دوم پیشتاز است. اینگرسولرند در برخی کشورها گستردهترین شبکهی پوشش خدماتی را داراست که این نکته در ایران امتیازی محسوب نمیشود. ایران از قدیم جولانگاه اطلس کوپکو و دیگر برندهای گروه ایران سوئد بوده است. راز فروش سول ایر در کیفیت رقابتی با برندهای فوق و قیمت بهتر است. این استراتژی که اصطلاحا رقابت پذیری قیمتی در عملکرد یکسان نامیده میشود علاوه بر عملکرد پایدار در محیطهای دمای داغ و یخ برای سولایر بازار خوبی را به همراه آورده است و به همین دلیل برای هیتاچی جذاب بوده است.
اگر در کارگاهی در نقاط کوهستانی با دماهای حدود منفی سی درجه سانتیگراد کار میکنید، دستگاه کمپرسور سول ایر خود را نگاه دارید، جواب میدهد. اما اگر دغدغهی شما فروش راحتتر و گرانتر کمپرسور دست دوم است اطلس کوپکو گزینهی بهتری است.
سه مدل کمپرسور، سه موتور دیزلی یکسان
کمپرسورهای ۷۸۰، ۶۶۰ و ۸۲۵ سول ایر هر سه از خانوادهای هستند که از موتورهای کامینز سری DF استیج ۳ استفاده میکند. این موتور دیزلی باکی ۴۵۰ لیتری دارد. هر سهی این کمپرسورها از کنترلر E400 سولایر و روغن کمپرسور AWF آن استفاده میکنند. مسئلهی تفاوت اینها در یک چیز نهفته است: فشار در برابر حجم هوا
اطلاعات فنی دیزلی سول ایر
در میان این سه مدل کمپرسور ۶۶۰ آر اچ تنها مدلی است که امکان تحویل هوا با فشار ۱۷/۲ بار را دارد. پس در میان این ۳ برای مصارفی که چنین فشاری را نیاز دارند انتخاب بدیهی است. ابزارهایی هستند که به فشار بالای این چنینی نیاز دارند یا برای جبران افت فشار در خطوط لولهی طولانی و ارتفاعهای زیاد کارفرمایان به سراغ این کمپرسورها میروند. هزینهی فشار قوی، افت هوادهی کمپرسور و مصرف سوخت زیاد است.
کمپرسور ۷۸۰ ایکس اچ سول ایر تا ۲۰۰ psi یعنی ۱۳/۸ بار فشار هوای ارائه میدهد که برای اکثر ابزار پنوماتیکی متعارف و تجهیزات حفاری کفایت میکند. ۲۲ مترمکعب بر دقیقه هوادهی این کمپرسور ۲۰ درصد از سول ایر ۶۶۰ بهتر است.
بیشترین جریان هوای فشرده خروجی یا هوادهی از آن کمپرسور 825H سول ایر است که تا ۲۳/۴ مترمکعب بر دقیقه هوای فشرده با فشار کاری ۱۰/۳ بار تولید میکند. این کمپرسور برای اکثر کارهای حفاری معمول، تخریب روسازی و شاتکریت کفایت میکند. در مصارفی همچون پاکسازی لولههای قطر بزرگ که چندان به فشار نیاز ندارد یا راهاندازی همزمان چندین ابزار بادی هوادهی حرف اول را میزند.
موتور دیزلی کامینز
موتور دیزلی نصب شده بر روی این کمپرسور
هر سه این کمپرسورها از موتور یکسان ۲۸۰ اسب بخار کامینز مدل QS B6.7 بهره میبرند؛ اما این موتورهای یکسان تنظیمات متفاوتی دارند. این جای جالب کار است: موتور 660RH در ۲۰۵۰ دور بر دقیقه ۲۰۹ کیلووات توان خروجی تولید میکند. نسخهی کمپرسور فشار قوی نیازمند آن است که موتور به طور پیوسته زیر بار بالاتری باشد و این همان دلیلی است که ۱. مصرف سوخت این کمپرسور را بالاتر برده و ۲. استهلاک آن را زیاد خواهد کرد.
در ساخت تلهکابین توچال ماشینآلات کمپرسور مورد استفاده در تولید هوای فشرده کافی با مشکل روبرو شدند. این مشکل دو شاخه داشت: اول آنکه در فشار پایین هوا اکسیژن کمتری برای موتور تامین شده و توان موتور افت میکند. دوم آنکه کمپرسور برای فشار اتمسفریک بهینه شده است، این بدین معناست که در فشار هوای پایین ارتفاعات ماشین بایستی زحمت بکشد تا تازه به خط شروع برسد و فشار را به یک اتمسفر برساند. چنین اشکالی مشابه آن است که در مسابقه دو میدانی نقطه آغاز شما ۱۰ متر عقبتر باشد و در نتیجه حجم هوای فشرده هم افت خواهد کرد. ابتکار مهندسان حاضر آن بود که گونهای تنظیم کردند که کمپرسور خلاص نکند و پیوسته با دور ماکسیمم موتور دیزلی کار کند.
بهمن باتمانقلیچ کارآفرین ایرانی بود که چندین پروژه بزرگ در ایران از جمله تلهکابین توچال را احداث کرد. کار ساخت تلهکابین، در سال ۱۳۵۳ با همکاری شرکتهای فرانسوی «پوما» و اتریشی «دوپل مایر» آغاز شد و در سال پاییز ۱۳۵۶ پایان یافت.
برای مثال کمپرسور اسکرو اگر برای تولید هوای ۷ بار کار میکند و موتور آن ماکسیمم ۲۳۰۰ دور و نرمال ۱۲۰۰ دور بر دقیقه میزند، در فاصلهای که به ۷/۵ بار رسانده خلاص میکند و دور موتور دیزلی پایین آمده روی ۱۲۰۰ کار میکند تا دوباره که فشار تولیدی به ۷ بار رسید دور را افزایش داده و فشار تولید کند. مهندسان اعزامی اطلس کوپکو به محل پروژه تلهکابین توچال خلاصی کمپرسور را حذف کرده و تنظیم کردند که پیوسته با دور ۲۳۰۰ دور بر دقیقه کار کند تا کمبود ناشی از ارتفاع، افت فشار و غلظت ناکافی اکسیژن را جبران کند.
برای ساخت موتور دیزلی مخصوص کار در ارتفاعات نکاتی را طراحان مدنظر قرار میدهند، از جمله آنکه حجم بیشتری هوا به درون بکشد یا طول کورس شاتون پیستون را افزایش میدهند و از ۱۰ سانت مثلا به ۱۲ سانت میرسانند. به نقل از
قیمت اولیه اطلس کوپکو ۱۰ تا ۱۵ درصد گرانتر از سول ایر است
اگر برای شما ارزش فروش مجدد کمپرسور دست دوم و سرویس و تعمیر آن مهم است، کمپرسورهای سری XAS اطلس کوپکو از امتیاز و برتری ویژهای برخوردارند. این کمپرسورها در قیمت اولیه تا ۱۵ درصد گرانتر شارژ میکنند که هزینهایست که برای امتیازات و ریسک کمتر میپردازید.
وضعیت بازار سول ایر در ایران: بد
وضعیت بازار ایران با اروپا و آمریکا زمین تا آسمان تفاوت دارد. اینجا بسیاری از قطعات اطلس کوپکو را در طول سالیان دراز حضور آن تکنسینها و مهندسان داخلی مهندسی معکوس کرده و ساخته اند. شما با کمپرسور اطلس کوپکو در ایران هرگز لنگ نخواهید ماند و ارزش بازفروش آن بسیار خوب است.
بازار ایران لبریز از کمپرسورهای اطلس کوپکو چه نو و چه کارکرده است و کمپرسورهای اینگرسولرند هم دستگاههای محبوب آمریکایی هستند که در مدلهای کارکرده بسیار چشمگیر و در کنار هر ساختمان در حال ساختی دیده میشوند.
موتور دیزلی کاترپیلار در ایران محبوب است و کمپرسور سول ایر مدل XHH 900 که با موتور کاترپیلار C15 کارکرده و ۲۵ مترمکعب بر دقیقه هوای فشرده ۲۵ بار دارد از اعتبار خوبی برخوردار است. کمپرسورهای موجود در بازار ایران برندهای مختلفی از جمله اطلس کوپکو، دوسان و اینگرسولرند و ایرمن را شامل میشود. امروز در پاییز ۱۴۰۵ یک دستگاه کمپرسور کارکرده اینگرسولرند ۲۵ مترمکعب بر دقیقه با فشار کار ۱۰ بار حدود ۳ میلیارد تومان قیمت میخورد.