قطعات کمپرسور اطلس کوپکو و اینگرسولرند

قطعات کمپرسور اسکرو برای برندهای مختلف، منجمله اطلس کوپکو و اینگرسولرند که از بزرگترین تولیدکنندگان کمپرسور هوا هستند، به دو روش تامین میشود. یا این قطعات کاملا داخلی ساخته میشود یا از شرکتهای دیگر تامین میشود و این شرکتها اصطلاحا OEM یا Original Equipment Manufacturer خوانده میشود. شرکتهای OEM قطعات یا محصولاتی را برای فروش توسط کمپانی و برند دیگر تولید میکنند. مشابه با لپتاپها که قطعات و مادربورد و … را شرکتهای مختلفی تولید میکنند و شرکت اصلی و شناخته شده سر هم میکند. شرکت OEM قطعات و سیستم‌ها را مطابق با ویژگی‌ها و استانداردهای سفارشی شرکت اطلس کوپکو یا اینگرسولرند تولید میکنند و بیشتر اوقات شناخته شده نیستند یا نامی از آن بر روی قطعات داخلی کمپرسور حک نمیشود.

یکپارچگی کمپرسور با قطعات OEM یا اصل حفظ میشود

استفاده از قطعات یدکی اصل یا اصطلاحا OEM نقش مهمی در حفظ عملکرد خود دستگاه و شبکه‌ی مصرف‌کننده‌ی هوای فشرده دارد. چرا سازندگان کمپرسور هوا توصیه میکنند فقط از قطعات اصل کمپرسور استفاده کنید؟ عملکرد بهتر،‌ صرفه‌جویی در انرژی، اطمینان بیشتر و عمر طولانی‌تر از جمله‌ی این مزایاست. همچنین قطعات اصل نیز دچار خرابی کمتری میشود. اما مهمترین مشکلی که قطعات غیراصل پدید میاورد، تخریب یکپارچگی در طراحی کمپرسور است.

استفاده از قطعات غیراورجینال دستگاه را از هدف بهینه‌ی مهندسین طراح دور میکند. هر قطعه‌ای از کمپرسور بر اساس اهداف مشخصی طراحی و تولید میشود. استفاده از قطعات غیراصل یکپارچگی طراحی کمپرسور را خراب میکند، استرس و تنش اضافی به دستگاه تحمیل میکند و البته که در کشورهای مختلف گارانتی محصول را نیز باطل میکند.

۱. سپراتور هوا و روغن

سپراتور از قطعات مهم کمپرسور اسکرو است. احتمال خطرات جدی در صورت استفاده از سپراتور غیراصل وجود دارد که از جمله‌ی آنها میتوان به آتش‌سوزی، انفجار یا آسیب به کارکنان اشاره کرد. قطعات OEM به گونه‌ای طراحی شده است که داخل آن اتصال زمین مناسبی برقرار است، اما اگر قطعات غیراصل و جعلی این اتصال را نداشته باشد خطر جرقه افزایش می یابد.

رد کردن روغن، افت کیفیت هوا، افت فشار و افزایش هزینه‌ها دیگر خطرات بکارگیری سپراتور غیرمناسب است. آسیب به تجهیزات پایین دستی نیز با احتمال کمتر ممکن است.

۲) روغن کمپرسور هوا

روغن، روغن و روغن! استفاده از روغن کمپرسور اصل را جدی بگیرید. روغنهای غیراصل یا پرشده ارزانتر است و ویسکوزیته‌ی مشابهی دارد، ولی هدف طراح را برآورده نمیکند. روغنهای اصل حاوی افزودنی‌هایی است که تبادل حرارت و جریان روغن مناسب را در داخل دستگاه تضمین میکند. مزایایی چون پایداری حرارتی بهتر، شاخص ویسکوزیته‌ی بالا، سطح کم آب محلول در روغن و مقاومت مناسبی در برابر اکسیداسیون دارد که در مجموع عمر کمپرسور را افزایش میدهد.

۳) قطعات الکترونیکی

قسمت الکترونیکی کمپرسور طراحی ویژه‌ای متناسب با طراحی کل کمپرسور دارد. با توجه به این طراحی قطعات غیراصل جفت خوبی برای کمپرسور نخواهند بود. مثلا سنسور غیراصلی دقت کافی ندارد یا به هشدارهای بی‌مورد منجر خواهد شد. درایوهای سرعت متغیر و موتور باید به صورت دقیقی با کنترل کمپرسور سینک و هماهنگ باشد و اتصال زمین نیز نیاز به طراحی مخصوص دارد.

۴)‌ درین‌ها و کولرهای کمپرسور

قطعات ساده‌ای چون درین و کولرها اگر با قطعاتی غیراصل جایگزین شود، ممکن است با کنترلر دستگاه ارتباط درستی برقرار نکنند یا باعث افت فشار و تضعیف عملکرد کمپرسور شوند.

کولرهای کمپرسور باید به گونه‌ای طراحی شود که استرس حرارتی به شکلی بهینه مدیریت شود. قطعات غیراصلی که مخصوص دستگاه خاصی طراحی نشده باشند امکان چنین مدیریتی را نداشته، فشار و توان مصرفی را افزایش میدهد.

۵) پروانه ها

جایگزینی پروانه‌ی OEM با نمونه‌های غیراصلی چندان خطری به نظر نمیرسد، ولی زاویه‌ی تیغه‌ها و سرعت طراحی روی جریان هوای خنک کننده تاثیرگذار است.

۶) شیرهای ورودی در کمپرسور سانتریفیوژ

شیرهای ورودی توربوکمپرسورها برای کاربردی ویژه طراحی شده اند. استفاده از شیرهای غیراصلی عملکرد را تغییر داده و در نهایت باعث لرزش یا آسیب میشود.

۷) پنل‌های بدنه

آسیبهای جزئی به پنلهای کمپرسور، از فرورفتگی گرفته تا سوراخهای جزئی، عایق حرارتی و صوتی سیستم را تخریب میکند. این پنلها اگر با پنل اصلی تعویض شود کمپرسور نویز، دما و استانداردهای ایمنی خود را حفظ میکند.

هر قطعه‌ی کمپرسور به شکلی طراحی و تولید میشود تا با سایر قطعات سیستم سینرژی یا هم‌افزایی داشته باشد. قطعات غیراصل بدون شک این سینرژی را معیوب خواهد کرد، باید دو دو تا چهارتا کنید و ببینید تضعیف سیستم در چه حدی بوده و آیا میصرفد یا خیر. احتمالا در حالت فعلی که دسترسی به قطعات اصلی دشوار و گران تمام میشود خرید پنل OEM کمپرسور اطلس کوپکو اقدامی لوکس و عجیب و غریب محسوب میشود، اما خرید اویل کولر و افترکولر اصل همچنان ارزنده است.

اطلس کوپکو و اینگرسولرند

هر دو شرکت برای قطعات مصرفی همچون فیلترها، روغن و کیتهای سرویس مجموعه‌ای از قطعات اصلی و قطعات تحت نام تجاری شرکت دارند. اطلس کوپکو قطعاتی با برند UNI یا Genuine برای تطابق کامل با دستگاه طراحی میکند و اینگرسولرند نیز قطعات مخصوص خود را عرضه میکند و هر دو روغن کمپرسور مخصوص ماشین آلات خود را توصیه میکنند. تضمین کیفیت عملکردی دستگاه در وهله‌ی اول منوط به همین هاست؛ تهیه‌ی قطعات اصلی یا تاییدشده‌ی شرکت سازنده.

المنت کمپرسور

ایرند یا المنت کمپرسور اساسی‌ترین قطعه یا مجموعه قطعات داخل کمپرسور هوای اسکروست. این قطعات به طور ویژه اهمیت داشته و یا در خط تولید شرکت اصلی ساخته و مونتاژ میشود یا از تولیدکنندگان تخصصی چینی، ترک یا سایر نسخه‌های معتبر تهیه میشود. دقت پروفیل روتور، یکنواختی سطح و نوع‌ آلیاژ بسیار مهم است و عمر و بازده کمپرسور را تحت تاثیر قرار میدهد. اطلس کوپکو و اینگرسولرند مدلهای روتور خود را به طور ویژه تولید میکنند و برخی از فروشندگان که اصطلاحا افترمارکت نام دارند ایرندهای جایگزین میفروشند. این جایگزین‌ها قیمتهای پایینتری داشته ولی تضمینی برای دقت پروفیل، یکنواختی و کیفیت آلیاژ آنها نیست. در بازار غیراصلی، تولیدات کارخانجات چینی و تامین کنندگان قطعاتی با کپی از پارت نامبر مرجع ساخته یا نسخه‌های سازگار ارائه میدهند.

یاتاقانها و رولر بیرینگ‌ها

برندهای معتبر جهانی عبارت است از گروه شفلر با برندهای اف آ گ و INA، اس کا اف و ان اس کی*. پرکاربردترین یاتاقان‌های کمپرسور هوا از این برندها تامین میشود. این شرکتها محصولاتی مخصوص شرایط دمایی، ذرات و آلاینده ها و فشار کمپرسور تولید میکنند. از این موارد میتوان به کیج‌های مخصوص و مواد مقاوم در برابر روغن و دمای بالا اشاره کرد. کمپانی‌هایی چون اطلس کوپکو، اینگرسولرند، کایزر و امثالهم نیز از همین برندها در مونتاژ کمپرسور استفاده کرده و همین برندها را برای گزینه‌ی پیشنهادی در افترمارکت توصیه میکنند. افزایش عمر و اطمینان از عملکرد با یکی از همین سه گزینه، یعنی SKF، NSK و FAG میسر است.

سیل و رینگ

برای سیل شافت، روغن و انواع اورینگ قطعات OEM اطلس کوپکو و اینگرسولرند موجود است و برندهای معتبری چون فروندنبرگ و پارکر وجود دارد. تولیدکنندگان سیلهای صنعتی از کیتهای سیل با مواد مختلفی چون پلی تترا فلوئورو اتیلن یا تفلون، لاستیک نیتریل و لاستیک فلورین استفاده میکنند. در انتخاب سیل جنس، دما و میزان تماس با روغن مخصوص کمپرسور بایستی مورد توجه جدی باشد تا خرابی زودهنگام به سراغ آن نیاید. شرکت پارکر سازنده‌ی مشهور پمپهای هیدرولیک هم هست.

فیلتر و سپراتور

برندهای شناخته شده‌ای تامین کننده‌ی فیلتر روغن و سپراتور روغن برای کمپرسورهای هوای اطلس کوپکو و اینگرسولرند هستند. از جمله‌ی این برندهای معتبر میتوان به Atlas Copco Genuie و دونالدسون* و همچنین برخی دیگر از تولیدکنندگان بازار افترمارکت اشاره کرد. دونالدسون شرکتی بزرگ بوده و برای انواع کمپرسورها فیلترهای تخصصی تولید میکند. دونالدسون به صورت کراس رفرنس برای پارت نامبر OEM اطلس کوپکو هم تولید میکند. اطلس کوپکو خود نیز بسته‌های فیلتر و کیتهای سرویس استاندارد و اصلی دارد. سپراتور روغن که کیفیت روغن برگشتی و میزان روغن موجود در هوای فشرده خروجی به کیفیت آن بستگی دارد، قطعه‌ای حساس بوده و نسخه‌های متفرقه عملکرد پایینتری دارد.

روغن کمپرسور

مجموعه‌ای از روغنهای اطلس کوپکو، از روتو اکستند، اندورانس معروف، روتو اینجکت و روغنهای کمپرسور اویل فری را اطلس کوپکو تولید میکند و برای کمپرسورهای سری GA و GX توصیه میکند. روغن‌های Ultra EL و Ultra Coolant نیز محصولات اینگرسولرند برای سری کمپرسورهای اسکروی آن است. روغن کمپرسور اویل اینجکت یا روغنی، از آنجایی که در میان روتور و در المنت کمپرسور هم جاریست از اهمیت بیشتری در مقایسه با روغن کمپرسور اویل اینجکت یا بدون روغن برخوردار است. روغنهای اطلس کوپکو و اینگرسولرند برای دوام، تفکیک بهینه‌ی آب و روغن و عملکرد مناسب در دماهای بالا فرموله شده است. استفاده از روغن نامناسب، روغنهای فیک که در بسته‌بندی اطلس کوپکو یا اینگرسولرند برچسب خورده و روغنهای نامطابق با ویژگی‌های کمپرسور راندمان و طول عمر المنت یا ایرند کمپرسور را کاهش داده و ضرورت است که انتخاب روغن مطابق با دفترچه، پارت نامبر سازنده و یا حداقل توصیه‌ی کارشناسان کاربلد ایرانی انجام شود.

مبدل حرارتی و کولر

مبدلهای حرارتی بر پایه‌ی نوع و سطح تماس سیال سرد و گرم، جهت جریان، مکانیسم انتقال حرارت و پیکربندی تقسیم بندی میشود. این مبدلها بر اساس استانداردهای TEMA،‌ API660، API661 و ASME Sec VIII طراحی شده و مدلهای مختلف آن بر روی کمپرسور هوا استفاده میشود. مبدلهای حرارتی و کولرهای کمپرسور اطلس کوپکو و اینگرسولرند را کارخانجات تخصصی و تولیدکنندگان صنعتی همچون آلفا لاوال و Swep میسازند. این مبدلها از انواع مختلفی بوده که مبدلهای صفحه‌ای و فین تیوب در میان آنها پررنگتر است. از این برندها برای تامین قطعات یا جایگزینی کولر کمپرسور استفاده میشود و کیفیت محصولات آنها بر کنترل دمای روغن، عمر مفید روغن کمپرسور و راندمان دستگاه موثر است.

کنترلر و پی ال سی

تامین کنندگان الکترونیکی معتبر در کنار خود شرکتهای اطلس کوپکو و اینگرسولرند از پی ال سی تا میکروکنترلرها را تهیه و تولید میکنند. الکترونیکون اطلس کوپکو از کنترلرها شناخته شده بوده و مشابه آن را کمپرسور کایزر با عنوان سیگما کنترل ارائه میدهد. ماژولهای جانبی یا پنلهای جایگزین و اینورتر را میتوان از افترمارکت تهیه کرد و از جمله‌ برندهای معتبری چون زیمنس، ABB، بالدور را میتوان نام برد. عملکرد حفاظتی و عیب یابی بهتر با قطعات اصلی میسر است.

کوپلینگها تنوع داشته و به عنوان مثال میتوان لاوجوی اشاره کرد. پولی و تسمه‌ها نیز مشابه بوده و از جمله آپتی بلت را نام میبریم. برای کمپرسورهای سرعت متغیر یا VSD که عنوان دقیقتر آنها VFD یا درایو فرکانس متغیر است برندهای صنعتی شناخته شده ای همچون زیمنس، اشنایدر، WEG و ABB مناسب است و تامین قطعات را بر عهده دارد. موتورهای الکتریکی نیز از همین شرکتها تامین میشود. موتورهایی که با کمپرسورهای برقی سازگاری داشته باشد توسط فروشندگان افترمارکت هم با قیمتهای پایینتر ارائه میشود که تراز قدرت و حفاظت حرارتی آنها چک شود. پرشر سوئیچ یا سوئیچ فشار معتبر از برند انگلیسی آلن بردلی تهیه میشود و سوئیچ های دمایی هم از برند ویکا یا جومو تهیه میشود؛‌ اصل این قطعه از برند اشتورک آلمان خواهد بود.

شیرهای کمپرسور

شیرهای ایمنی، سلنوئیدی و والوهای کنترلی از برندهای اصلی OEM اطلس کوپکو و اینگرسولرند یا برندهای خوبی همچون پارکر، بورکرت و آسکو* تهیه میشود.

کیت سرویس و قطعات مصرفی

فیلتر کیتها و کیتهای سرویس شامل پکیج کاملی از فیلترها، فیلترهای روغن، واشرها، سیل‌ها و … است که خود اطلس کوپکو و اینگرسولرند نسخه اصلی آنها را ارائه میدهد. افترمارکت این کمپرسورها نیز پر از برندها و مدلهای سازگار با کمپرسورهاست که غالب آنها چینی است.

سرچی ساده بر روی وبسایت شناخته شده‌ی علی بابا یا سایت Made-in-China تنوع بسیار گسترده‌ای از قطعات کمپرسور از ایرند گرفته تا فیلتر و سپراتور و کیتها را در مقابل شما قرار خواهد داد. تهیه‌ی قطعات اساسی همچون سپراتور روغن، رولربیرینگ و المنت کمپرسور  از برندهای متفرقه ریسکهایی دارد که ممکن است با قیمت پایینتر توجیه پذیر نباشد.

نکته پایانی

با ثبت پارت نامبر OEM قطعه‌ی مورد نظر و دریافت کراس رفرنس از منابع معتبر کار خیلی بهتر پیش میرود. برای قطعاتی چون یاتاقانها و المنت و همچنین قطعات جداسازی روغن یعنی سپراتور و فیلترها استفاده از برندهای معتبر یا OEM بر عمر تجهیزات تاثیر داشته و می ارزد. برای فیلترها و روغنها دیتاشیت و کاتالوگ محصولات جایگزین را بررسی کنید. در ایران این موارد از برندهای جایگزین تهیه میشود که دقت در انتخاب آنها ضروری است. از فروشندگانی که اطلاعات فنی، دیتاشیت و گارانتی دارند خرید کنید.

Schaeffler Group – FAG – INA*
SKF
NSK

Freudenberg
Parker

Atlas Copco Genuine
Donaldson

Roto Xtend Duty
Roto Inject
Ndurance

Alfa Laval
Swep

Electronikon

Lovejoy

Optibelt

Siemens
ABB
Baldor
WEG

ASCO
Burkert
Parker

Stork
Vika
Allen Bradly